اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات،نظم جدیدی در معاملات ملکی ایجاد می‌کند

به گزارش اقتصادی برتر-علی خندانی، رئیس کانون سردفتران و دفتریاران، در نشست خبری این کانون که همزمان با روز خبرنگار برگزار شد، با تبریک این روز به اصحاب رسانه، نقش خبرنگاران را در آگاهی‌بخشی و اطلاع‌رسانی به جامعه، به‌ویژه در حوزه مسائل حقوقی، مهم و اثرگذار دانست.

خندانی با اشاره به نقش خبرنگاران در شرایط بحرانی و جنگی اظهار کرد که خبرنگاران برای تهیه اخبار دقیق و مستند، گاهی جان خود را به خطر می‌اندازند و رسانه‌های کشور در جریان جنگ‌های اخیر نیز با وجود دشواری‌ها به وظیفه اطلاع‌رسانی خود عمل کرده‌اند.

قانون الزام؛ گامی برای کاهش پرونده‌های ملکی

رئیس کانون سردفتران و دفتریاران در ادامه، اجرای «قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول» را یکی از مهم‌ترین موضوعات حقوقی کشور عنوان کرد و گفت اجرای صحیح این قانون می‌تواند به کاهش چشمگیر پرونده‌های ناشی از اختلافات ملکی در محاکم منجر شود.

به گفته وی، بخش قابل توجهی از اختلافات مردم در حوزه املاک در نهایت به تشکیل پرونده‌های حقوقی و حتی کیفری منجر می‌شود و ثبت رسمی معاملات می‌تواند از بروز بسیاری از این اختلافات جلوگیری کند.

خندانی تأکید کرد که اجرای این قانون علاوه بر کاهش اختلافات، می‌تواند نظم اساسی‌تری در روابط، معاملات و قراردادهای میان مردم ایجاد کند؛ موضوعی که به گفته او سال‌هاست کشور به دنبال تحقق آن است.

سه مسیر برای انجام معاملات ملکی

رئیس کانون سردفتران و دفتریاران درباره نحوه انجام معاملات پس از اجرای قانون جدید نیز توضیح داد و گفت قانون برای مردم سه مسیر را پیش‌بینی کرده است.

به گفته خندانی، مردم می‌توانند مستقیماً به دفاتر اسناد رسمی مراجعه کنند، از طریق مشاوران املاک و سامانه مربوطه اقدام کنند یا از ظرفیت سکوهای پیش‌بینی‌شده برای تنظیم قرارداد استفاده کنند.

وی در عین حال تأکید کرد که نباید مردم را مجبور کرد که حتماً از یک مسیر خاص برای انجام معامله استفاده کنند و هر فرد باید بتواند بر اساس شرایط، هزینه و میزان اطمینان خود، مسیر قانونی مورد نظرش را انتخاب کند.

قرارداد یکسان، سند رسمی نیست

خندانی همچنین درباره برداشت‌های موجود از «قرارداد یکسان» هشدار داد و گفت صرف تنظیم قرارداد یکسان به معنای انتقال مالکیت یا تبدیل آن به سند رسمی نیست.

وی توضیح داد که پس از تنظیم قرارداد، فرآیندهای قانونی باید در دفتر اسناد رسمی طی شود و سردفتر نیز مراحل انجام‌شده را بررسی و کنترل می‌کند تا در صورت رعایت الزامات قانونی، انتقال رسمی انجام شود.

رئیس کانون سردفتران و دفتریاران تأکید کرد که نباید این تصور در جامعه ایجاد شود که قرارداد یکسان به‌تنهایی موجب انتقال مالکیت می‌شود؛ چراکه چنین برداشتی با قانون و آیین‌نامه‌های مربوط سازگار نیست.

بیش از ۲۵ میلیون خدمت ثبتی در یک سال

خندانی با اشاره به روند الکترونیکی شدن خدمات دفاتر اسناد رسمی گفت: در سال گذشته بیش از ۲۵ میلیون خدمت ثبتی در دفاتر اسناد رسمی ارائه شده است.

وی افزود که فرآیند الکترونیکی شدن خدمات دفاتر از سال ۱۳۹۲ آغاز شده و اکنون این مجموعه در مسیر عبور از مرحله الکترونیکی شدن و حرکت به سمت هوشمندسازی قرار دارد.

به گفته خندانی، استفاده از هوش مصنوعی نیز می‌تواند در برخی فرآیندهای تنظیم اسناد و پیشگیری از اشتباهات و تخلفات مؤثر باشد، اما در شرایط فعلی نمی‌توان هوش مصنوعی را جایگزین انسان در تصمیم‌گیری‌های ماهیتی و تنظیم اسناد و قراردادها دانست.

انتقال سامانه کاتب در حال انجام است

یکی دیگر از محورهای این نشست، وضعیت سامانه «کاتب» بود. خندانی این سامانه را یکی از اقدامات شاخص کانون در سال‌های اخیر دانست و گفت فرآیند انتقال آن به سازمان ثبت اسناد و املاک کشور آغاز شده است.

وی اعلام کرد که اقدامات اولیه انتقال انجام شده و حدود یک‌سوم مسیر انتقال طی شده است.

خندانی همچنین با اشاره به هزینه‌های انجام‌شده برای ایجاد و توسعه سامانه کاتب گفت اولویت کانون، ارائه خدمات آسان و ارزان به مردم و دفاتر بوده است.

انتقاد از نبود نیازسنجی در پذیرش سردفتران جدید

رئیس کانون سردفتران و دفتریاران درباره آزمون‌های سردفتری و ورود نیروهای جدید به این حرفه نیز گفت: کانون با اصل قانون مخالفتی ندارد، اما یکی از مشکلات جدی موجود، نبود نیازسنجی مناسب است.

خندانی معتقد است در هر حوزه‌ای که قرار است نیروی جدید وارد شود، باید ابتدا نیاز واقعی آن حوزه و مناطق مختلف کشور بررسی شود.

وی با اشاره به شرایط اقتصادی دفاتر گفت بسیاری از دفاتر جدید با مشکل عدم تناسب درآمد و هزینه مواجه هستند و در برخی موارد درآمد دفتر حتی پاسخگوی هزینه‌های جاری، حقوق کارکنان و اجاره محل نیست.

آزمون سردفتری شهریورماه برگزار می‌شود

خندانی همچنین از برگزاری آزمون سردفتری در ۲۰ شهریورماه خبر داد و گفت این آزمون بر اساس قانون تسهیل صدور مجوزهای کسب‌وکار برگزار خواهد شد.

وی با اشاره به تخصصی بودن حرفه سردفتری گفت صرف قبولی در آزمون برای ورود به این حرفه کافی نیست و برای پذیرفته‌شدگان دوره‌های کارآموزی با محوریت آموزش‌های عملی و کاربردی در نظر گرفته شده است.

دفاتر اسناد رسمی در مسیر هوشمندسازی

رئیس کانون سردفتران و دفتریاران در بخش دیگری از سخنان خود بر اهمیت امنیت در ارائه خدمات الکترونیکی تأکید کرد و گفت هرگونه توسعه خدمات غیرحضوری و هوشمند باید همراه با الزامات امنیتی باشد تا حقوق مردم در نقل‌وانتقالات حفظ شود.

خندانی همچنین با اشاره به استمرار فعالیت دفاتر اسناد رسمی در شرایط جنگی گفت خدمات ثبتی در دفاتر متوقف نشده و حتی در دوره جنگ ۱۲ روزه نیز سامانه‌ها و دفاتر به ارائه خدمات ادامه داده‌اند.

در پایان این نشست، رئیس کانون سردفتران و دفتریاران بر ضرورت اطلاع‌رسانی دقیق درباره قوانین جدید، به‌ویژه قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، تأکید کرد و گفت رسانه‌ها می‌توانند با تبیین ابعاد این قانون، از شکل‌گیری نگرانی و ابهام در میان مردم جلوگیری کنند.